کولر گازی یا اسپلیت از پرکاربردترین تجهیزات تهویه مطبوع است که جهت تأمین سیستم سرمایش و گرمایش مکان‌های مختلف از جمله منازل، ادارات، فروشگاه‌ها، مغازه‌ها، سالن‌های آرایشی و ورزشی، مساجد، بانک‌ها، مدارس، مراکز درمانی و … مورد استفاده قرار می‌گیرد.
بسیاری از افراد در هنگام خرید اسپلیت‌ها فقط به قیمت کولر گازی توجه می‌کنند و نکات مهم را نادیده می‌گیرند. این افراد بعد از مدتی در هنگام استفاده از کولرهای گازی قطعاً به مشکلات مختلفی برمی‌خورند.
گاهی اوقات شاید پیش آمده که، مدتی بعد از استفاده و خرید انواع اسپلیت قدرت خنک کنندگی آن کاهش یابد و محیط موردنظر را خوب خنک نکند؟ چرا؟ دلیل آن چیست؟
در ادامه مطلب پاسخ این سوال را خواهید یافت! با ما همراه باشید!
دستگاه‌های کولراسپلیت با ظرفیت‌های بین 9000BTU/HR الی 95000BTU/HR در انواع (دیواری، ایستاده، پرتابل و پنجره ای) توسط شرکت‌های مختلف در داخل و خارج کشور براساس استانداردهای جهانی تولید و عرضه می‌شوند.
بطورکلی کولرهای گازی از دو بخش اصلی یونیت داخلی و خارجی تشکیل شده و دارای انواع مختلف معمولی و اینورتردار هستند که مدل اینورتر آنها دارای مصرف برق پایین‌تری هستند.
کولرهای گازی می‌توانند هوای خنک (در فصل تابستان) و هوای گرم (در فصل زمستان) در فضاهای مختلف مسکونی، اداری و تجاری را برای کاربران فراهم سازند. این دستگاه‌ها (بنا به برند سازنده) دارای طراحی منحصربفرد و قابلیت های ویژه‌ای هستند و با فیلتر تهویه‌ای که به‌همراه دارند، هوای مطبوعی را نیز ایجاد می‌نمایند.
پرفروش‌ترین و معتبرترین برندهای کولر گازی عبارتند از:
در بین این برندهای انواع اسپلیت هایسنس، گری و ایران رادیاتور نسبت به سایر برندها پرفروش‌تر هستند.
یکی از مشکلات رایج کولرهای گازی، کاهش قدرت خنک‌کنندگی و ناتوانی دستگاه در خنک کردن محیط مانند روزهای اول است. ممکن است کولر روشن باشد و باد خنک تولید کند، اما دمای اتاق به اندازه کافی پایین نیاید یا دستگاه برای خنک کردن فضا زمان زیادی صرف کند.
این مشکلات می تواند دلایل مختلفی داشته باشد؛ از کثیف بودن فیلترهای هوا گرفته تا کمبود گاز مبرد، خرابی قطعات داخلی یا نامناسب بودن ظرفیت دستگاه. در ادامه، مهمترین دلایل کاهش قدرت سرمایش اسپلیت را بررسی می‌کنیم.
علت یا دلایل کاهش سرما یا قدرت خنک کنندگی انواع کولر گازی می تواند چند مورد باشد که، عبارتند از:
یکی از دلایل کاهش و یا کمتر شدن سرمای انواع کولر گازی، انتخاب اسپلیت با ظرفیت نامناسب برحسب متراژ محیط یا محل موردنظر است.
قدرت سرمایشی کولرهای گازی به میزان ظرفیت آنها بستگی دارد. یعنی اگر اسپلیتی با ظرفیتی کمتر از ظرفیت متناسب با کارآیی و متراژ مکان مورد نظر انتخاب گردد، قطعاً به میزان درجه خنکی دلخواه برای آن محیط نخواهیم رسید.
از دیگر دلایل اصلی و مهم کاهش یافتن سرمای کولرهای گازی، می توان به نشتی و یا کاهش گاز مبرد دستگاه اشاره کرد. درواقع اتمام گاز مبرد دستگاه باعث کاهش سرمای اسپلیت می‌شود.
همچنین دلایل اصلی کاهش گاز مبرد نیز می تواند مسدود شدن لوله، نشتی و یا کنترل نشدن گاز مبرد کولرهای گازی باشد.
برای بررسی نشتی گاز مبرد حتماً کمپرسور کولراسپلیت خود را چک نمایید.
بطورکلی گاز مبرد نقش اصلی را در فرایند سرمایش کولر گازی ایفا می‌کند. این ماده با گردش در مدار سرمایشی، گرمای هوای داخل ساختمان را جذب و به بیرون منتقل می‌کند. اگر میزان مبرد کمتر از حد استاندارد باشد، ظرفیت سرمایشی دستگاه کاهش پیدا می‌کند. کمبود مبرد معمولاً به دلیل نشتی در لوله‌ها، اتصالات یا کویل‌ها اتفاق می‌افتد.
نشانه‌های احتمالی کمبود گاز عبارت‌اند از:
راه‌حل: ابتدا باید محل نشتی توسط تکنسین شناسایی و برطرف شود. سپس شارژ مبرد مطابق مشخصات سازنده انجام گیرد. صرفاً اضافه کردن گاز بدون رفع نشتی، راه‌حل اصولی نیست.
بطورکلی فیلترهای موجود در پنل داخلی انواع کولر گازی ذرات معلق در هوا را جذب می کنند. بنابراین مدتی بعد از استفاده از اسپلیت این ذرات جذب شده روی هم انباشته شده و فیلتر پنل داخلی کثیف می‌شود.
این فرآیند موجب آلودگی و مسدود شدن فیلترها شده و از جریان یافتن هوای خنک به اواپراتور جلوگیری می‌کند. در نتیجه قدرت خنک کنندگی کولرهای گازی کاهش می یابد. پس فیلتر پنل داخلی اسپلیت خود را سر موقع تمیز کنید!
کمپرسور (یوینت خارجی) از مهمترین قسمت های کولرهای گازی محسوب می شود و اگر دچارخرابی گردد، عملکرد اسپلیت به اختلال می‌افتد. ازدلایل خرابی یا ایراد پیدا کردن کمپرسور کولر می توان به خرابی سنسورها، مشکلات برقی و … اشاره نمود. درواقع کمپرسور یکی از اصلی‌ترین قطعات کولر گازی است و وظیفه گردش و فشرده‌سازی مبرد را بر عهده دارد.
در صورتی که کمپرسور دچار مشکل شود، چرخه سرمایش بدرستی انجام نمی‌شود. این مسئله می تواند موجب کاهش شدید قدرت خنک‌کنندگی یا حتی توقف کامل سرمایش گردد.
برخی از نشانه‌های احتمالی خرابی کمپرسور عبارت‌اند از:
راه‌حل: بررسی کمپرسور، خازن، اتصالات الکتریکی و سیستم کنترلی باید توسط تعمیرکار متخصص انجام شود.
کندانسور و اواپراتور کولرهای گازی دو بخش مهم در سیستم سرمایشی هستند. اواپراتور در پنل داخلی و کندانسور در یونیت خارجی دستگاه قرار دارد. کثیف شدن این قطعات سبب ایجاد اختلال در تبادل حرارتی می‌شود. در چنین شرایطی، دستگاه نمی‌تواند گرما را بدرستی جذب یا به محیط بیرون منتقل کند.
راه‌حل: شست‌وشو و سرویس تخصصی کویل‌ها و قطعات مرتبط می‌تواند به بازگشت عملکرد طبیعی دستگاه کمک کند. همچنین تمیزکاری باید با روش و فشار مناسب انجام شود تا پره‌های حساس آسیب نبینند.
برد الکترونیکی وظیفه کنترل عملکرد بخش‌های مختلف کولر گازی را بر عهده دارد. سنسورهای دما نیز اطلاعات مربوط به شرایط محیط و کویل‌ها را به سیستم کنترل منتقل می‌کنند. خرابی این قطعات ممکن است باعث شود دستگاه دمای محیط را به‌درستی تشخیص ندهد یا کمپرسور و فن‌ها مطابق شرایط موردنیاز کار نکنند.
راه‌حل: بررسی سنسورها، برد الکترونیکی و اتصالات آنها باید با تجهیزات تخصصی انجام شود.
با رعایت چند نکته ساده می‌توان از بسیاری از مشکلات مربوط به کاهش سرمای کولرهای گازی جلوگیری کرد:
کاهش قدرت خنک‌کنندگی کولر گازی می‌تواند به دلایل مختلفی مانند کثیف بودن فیلترها، کمبود گاز مبرد، آلودگی کندانسور و اواپراتور، خرابی کمپرسور، مشکلات فن یا انتخاب ظرفیت نامناسب اتفاق بیفتد.
در بسیاری از موارد، با تمیز کردن فیلترها و انجام سرویس دوره‌ای می‌توان عملکرد دستگاه را بهبود داد؛ اما مشکلاتی مانند نشتی مبرد، خرابی کمپرسور و ایرادات الکترونیکی به بررسی تخصصی نیاز دارند.
به همین دلیل، بهتر است با مشاهده کاهش محسوس سرمای دستگاه، علت مشکل را در سریع‌ترین زمان ممکن شناسایی کنید تا از افزایش مصرف برق و آسیب دیدن سایر قطعات جلوگیری شود.
فراموش نکنید که برای اینکه اسپلیت خریداری شده کیفیت و عملکردد مطلوبی داشته باشد و شامل گارانتی مناسبی شود، باید خرید خود را از فروشگاه‌ها و سایت‌های معتبری همچون مجموعه تخصصی دماتجهیز، ترب، ایمالز و … انجام دهید.